SDG 15: Harelbeke beschermt, herstelt en bevordert alle vormen van leven in de stad

Facility

Groendienst

Personeelsbewegingen en verhouding werklast-middelen

Elk jaar wordt het onderhoud van nieuwe stukken groen overgedragen naar de stadsdiensten. Het is de bedoeling om het bestaande en nieuwe groen zo lang mogelijk te onderhouden en te beheren met de bestaande mensen en middelen.

Het aantal personeelsequivalent voor de groendienst bedraagt maximum 36 VTE waarvan 29,5 VTE voorzien in de formatie en 6,5 VTE voorzien in exploitatiebudget voor outsource (3 opdrachten respectievelijk 2,5 + 3,5 + 0,5).

In 2021 hebben drie werknemers de organisatie verlaten wegens pensionering; deze werden vervangen door twee nieuwe vakmannen. Een daarvan was een startbaner die promoveerde tot vakman. Een nieuwe startbaner nam zijn plaats in. De ploegverantwoordelijke van zone Zuid verliet de groendienst en ging aan de slag als technisch medewerker bij Grondgebiedszaken. De vervangingsprocedure werd afgerond in 2021; de nieuwe ploegverantwoordelijke start in 2022.

Gedurende het jaar hadden we gemiddeld 34,5 VTE ter beschikking (inclusief outsourcing).

Overdracht van te onderhouden groen naar de stadsdiensten

In 2021 werd het equivalent van 0,08 voltijdse arbeidskrachten overgedragen (buurtplekje Heerbaan 20-22).

Om dit nieuw groen te kunnen beheren hebben we in 2021 geen extra VTE aangeworven, noch geoutsourcet.

Om dit nieuwe groen te kunnen beheren zonder uitbreiding van de personeelsformatie wordt jaarlijks:

  • geïnvesteerd in machines en materiaal
  • bijgestuurd in technieken (zie verder)
  • geïnvesteerd in opleidingen. In 2021:
    - 8 personen: Opleiding begeleidingssnoei (ANB).

Heraanleg (plantseizoen 20-21)

Naast ‘nieuw’ groen werden ook heel wat bestaande plantsoenen en aanplantingen gerenoveerd of opgefrist in eigen regie; van ontwerp tot uitvoering. Op het ganse grondgebied en in quasi elke wijk werd actie ondernomen. 

  • 385 hoogstammige en meerstammige bomen, meestal in maat 16-18 met kluit;
  • 2123  heesters, dit zowel met blote wortel als in container;
  • 3666 vaste planten en siergrassen;

Alles samen voor een oppervlakte van 450 m² (vaste planten) + 800 m² (heesters).

Aanplantingen/ projecten die een speciale vermelding verdienen:

  • Aanplant bomen Deerlijksesteenweg;
  • Solitaire toekomstbomen op wijk Ter Coutere;
  • Aanleg buurtplekje Heerbaan 20-22;
  • Omvorming bomen Seringenlaan;
  • Aanplant laanbomen Brugsestraat (project landschappelijke bomen);
  • Volledige bomenomvorming Ter Perre (143 bomen);
  • Vervanging populieren KOG Stasegem;
  • Aanplant straatbomen Vredestraat;
  • Aanplant bomen diverse begraafplaatsen;
  • Omvorming plantvakken Smeyershof;
  • Aanplant nieuwe plantvakken Ter Abdijhoeve;
  • Omvorming buurtplekje De Teerlink;
  • Omvorming plantvakken Noordstraat (aan Deerlijksestraat).

De aanplantingen hebben diverse doelstellingen en uitgangspunten: het verfraaien van het straatbeeld, arbeidsintensieve beplantingen reduceren, het versterken van ecologie en diversiteit, het versterken van de ecosysteemdiensten van ons stadsgroen en uiteraard ook het pesticidenvrij kunnen beheren van onze plantsoenen.

Machines

Er werden verschillende machines vervangen die hun levenseinde bereikt hadden. Naast klassieke kleine machines met verbrandingsmotor werden eveneens enkele milieu- en mensvriendelijkere accumachines aangekocht.

Bomenbeheer

Ons bomenbestand wordt jaar na jaar kwalitatiever wordt qua eindbeeld en conditie. Het systematisch vervangen van onze arbeidsintensieve eindbeelden, de zogenoemde snoeivormen zoals kandelaberen, om mooiere, gezondere en waardevollere bomen te verkrijgen die daarenboven veel minder onderhoud vergen.

In 2021 werden de doelstellingen en acties uit het bomenbeheerplan nagestreefd en uitgevoerd.

In 2021 werden volgende boombeheerwerkzaamheden uitgevoerd in eigen regie:

  • Begeleidingssnoei: 1272 bomen
    Ondertussen bereikten we het kantelpunt waarbij het aantal bomen in beheertechnische jeugdfase stijgt door het positief saldo van aanplanten vs. rooien.
  • Onderhoudssnoei: 76 bomen
  • Kandelaberen/knotten: 714 bomen
    Dit aantal zal eveneens dalen aangezien gekandelaberde bomen stelselmatig vervangen worden door onderhoudsarme bomen die kunnen uitgroeien tot volwassen bomen: = minder werk + stijgende ruimtelijke kwaliteit!

     

Onderhoudssnoei: 34 bomen door aannemer

Dit aantal zal geleidelijk stijgen in de toekomst door het stijgend aantal correct beheerde bomen die uitgroeien tot grotere volwassen bomen.

Extensieve grasvelden

Klassieke intensieve grasvelden zijn als het ware groene woestijnen; een bloemenrijk extensief grasland daarentegen biedt massaal kansen aan fauna en flora. In het kader van het verhogen van de biodiversiteit werd de vorige jaren het extensief graslandbeheer stelselmatig uitgebreid. Sinds 2020 beheren we 75 000 m² extensieve grasvelden/ bloemenweides in eigen regie!

Begraagplaatsen

Volgende werkzaamheden werden uitgevoerd:

  • Op begraafplaats Harelbeke Nieuw werden 4 tegelpaden omgevormd  naar grindgazon en werden tussen de grafstenen 6 meerstammige en hoogstammige bomen  en verschillende groenblijvende heesters aangeplant.
  • Op begraafplaats Stasegem werden tussen de grafstenen 9 meerstammige en hoogstammige bomen aangeplant.
  • Op begraafplaats Hulste werd er een nieuw urnenveld van 60 urnenkelders aangelegd en aangeplant. Ook werd langs de toegangsweg 14 Italiaanse cypressen aangeplant.
  • Op Bavikhove Oud werd er een trage weg aangelegd die de verbinding maakt tussen Ter Kerke en Bavikhove dorp. Deze trage weg loopt door de begraafplaats en wordt door de dienst begraafplaatsen beheerd. Langs de trage weg werd een bloemenweide aangelegd met middenin 2 hoogstammige bomen en een 20-tal vlinderstruiken.
  • Op al onze begraafplaatsen werden er 4500 verwilderingsbloembollen aangeplant.

De studie rond de uitbreiding van de begraafplaats Harelbeke Nieuw is zo goed als afgerond. In 2022 gaan we van start met de werken.

 

Er werden in juni op al onze begraafplaatsen in totaal 82 zerken weggenomen naar aanleiding van het beëindigen van de concessie.

Sportvelden en grasmaaien

In totaal worden zestien natuurgrasvelden beheerd door de groendienst; 10 op sportsite De Mol, twee in Stasegem, drie in Hulste en één in Bavikhove.

14 voetbalvelden werden geregenereerd (egaliseren met zanderige teelaarde) en 15 werden doorgezaaid (met 4500 kg graszaad), vier daarvan werden diepverlucht met vertidrainmachine om de water- en luchthuishouding te verbeteren.

8 velden werden eveneens gemaaifreesd in functie van verwijderen ongewenste vegetatie én regenereren van het wortelpakket. 12 velden kregen dressbewerking (incl. 320 ton teelaarde om uit te vlakken).

Alle sportvelden op grondgebied Harelbeke worden in eigen regie gemaaid, bemest, beregend en hersteld volgens de noden.
Oppervlakte = 116.384 m²

Gegevens gazon en andere grasvelden:

  • Intensief gemaaide grasvelden: 216.750 m²
  • Extensief gemaaide grasvelden:  75.000 m²

Diversen

Er werden opnieuw takkenwallen aangelegd of bestaande werden gerestaureerd.

Het pesticidenvrije verhaal werd in Harelbeke in 2021 volgehouden en versterkt. Om de onkruidgroei in bestaande beplantingen te beheersen wordt onkruid soms manueel gewied, maar meestal gemaaid. Door het maaien wordt een lage stabiele vegetatielaag verkregen waarbij lage onkruiden de overhand nemen op de hogere storingsonkruiden.

Onkruid op verhardingen is natuurlijk een ander verhaal. In Harelbeke wordt deze onkruidgroei beheerst met de geïntegreerde methode. Dit is de combinatie van een mechanische en thermische techniek. Het loof wordt weggeborsteld en nieuw opkomend loof behandeld met heet water. Het borstelen met veegmachine wordt uitgevoerd door de collega’s van logistiek.

Om ons ecologisch beheer in de verf te zetten én te duiden werd in 2020 een campagne opgestart, nl. ‘Groen, dat is onze manier van doen’. Via ludieke slogans op bordjes verspreid door de stad wordt reclame gemaakt voor takkenwallen, bloemenweides, dood hout, grindgazonpaden (begraafplaatsen) en insectenhotels. Een persbericht dat gretig opgepikt werd, versterkte de boodschap.
In 2021 en 2022 wordt deze campagne versterkt en levendig gehouden d.m.v. een communicatiecampagne in samenwerking met de communicatiedienst.

VVOG

Voor onze inspanningen in 2021 ontvangen we van VVOG (Vereniging voor Openbaar Groen) terug bloemensymbolen en bijensymbolen. De exacte resultaten zijn nog niet bekend (uitgesteld wegens Coronamaatregelen).
We kregen wel alvast het nieuws dat we tot laureaat werden uitgeroepen met het project ‘Pimpen ingang sporthal Dageraad’. Welk schavotje we krijgen op het podium, weten we op heden nog niet. We duimen voor het hoogste.